Determinants of changes in agriculture and rural areas in the Piła sub-region in the light of factor analysis
Abstract
Based on the factor analysis of three consecutive censuses, four determinants of changes in agriculture and rural areas in the Piła sub-region have been identified and the communality has been determined. The first determinant is production constraints of agricultural holdings due to resource conditions in the Piła sub-region (destimulant). This factor was responsible for 30.43% of the communality throughout the period under study. The second factor is the economic and social activity in the rural areas in the Piła sub-region (development stimulant) and it explained 15.47% of the communality. The third factor is human capital on the labour market in municipalities in the Piła sub-region. It was responsible for 13.25% of the communality. The last of the factors is the developmentof road and social infrastructure in municipalities in the Piła sub-region and it explained 9.15% of the communality. These factors were induced by natural conditions, farm production constraints, the level of entrepreneurship, the situation on the labour market, which contributed to the development of sub-urbanization and the development of road and social infrastructure, as well as their derivatives, such as income levels, development of the building industry and early school education. Agriculture destimulated the development of municipalities in the Piła sub-region during the period under study.
References
BALICKI A. (2009), Statystyczna analiza wielowymiarowa i jej zastosowania społeczno--ekonomiczne, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk.
Charakterystyka gospodarstw rolnych 2005–2007 (2006 i 2008), GUS, Warszawa.
Z., CZYŻ T. (1978), Podstawy metodologiczne zastosowania analizy czynnikowej, [w:] Z. CHOJNICKI, T. CZYŻ, J. PARYSEK, W. RATAJCZAK, Badania przestrzennej struktury społeczno-ekonomicznej Polski metodami czynnikowymi, PWN, Warszawa– Poznań.
CZARNECKI A., STANNY M. (2011), Zrównoważony rozwój obszarów wiejskich Zielonych Płuc Polski. Próba analizy empirycznej, Wyd. IRWiR PAN, Warszawa
CZYŻ T. (1971), Zastosowanie metody analizy czynnikowej do badania ekonomicznej struktury regionalnej Polski, Instytut Geografii Polskiej Akademii Nauk, „Prace Geograficzne” nr 92.
CZYŻEWSKI A. (1983), Ekonomiczne podstawy procesów urbanizacji wsi w Polsce Ludowej, Akademia Ekonomiczna w Poznaniu, Poznań.
CZYŻEWSKI A. (1976), Miasta wielkopolskie w Polsce Ludowej. Ekonomiczno-demograficzne podstawy rozwoju w okresie 1946–1970, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa-Poznań.
CZYŻEWSKI A., STROŃSKA-ZIEMANN J. (2016), Obszary wiejskie w podregionie pilskim przed i po akcesji Polski do UE, Wyd. KPSW w Bydgoszczy, Bydgoszcz.
FERGUSON G., TAKANE Y. (1997), Analiza statystyczna w psychologii i pedagogice, PWN, Warszawa.
Gospodarstwa rolne w Polsce na tle gospodarstw Unii Europejskiej – wpływ WPR (2011–2014), GUS, Warszawa.
MEGGE M. (1965), Nowe dziedziny zastosowania analizy czynnikowej – sprawdzanie hipotez dotyczących rozwoju gospodarczego, BKPZK PAN, Warszawa.
OKÓŃ J. (1964), Analiza czynnikowa w psychologii, PWN, Warszawa.
PANEK T. (2009), Statystyczne metody wielowymiarowej analizy porównawczej, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa.
Powszechny Spis Rolny (PSR) 2010. Obszary wiejskie (2011), GUS, Warszawa.
Raport z wyników Powszechnego Spisu Rolnego (PSR) 1996 oraz 2002 (1997 i 2003), GUS, Warszawa.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu pilskiego na lata 2007–2015.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu chodzieskiego na lata 2011–2020.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu czarnkowsko-trzcianeckiego na lata 2011–2020.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu wągrowieckiego na lata 2011– 2020.
Systematyka i charakterystyka gospodarstw rolnych (PSR) 2002 (2003), GUS, Warszawa.
ZAKRZEWSKA M. (1994), Analiza czynnikowa w budowaniu i sprawdzaniu modeli psychologicznych, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań.
Zmiany zachodzące w gospodarstwach rolnych w latach 2002–2010 (2011), GUS, Warszawa.
Charakterystyka gospodarstw rolnych 2005–2007 (2006 i 2008), GUS, Warszawa.
Z., CZYŻ T. (1978), Podstawy metodologiczne zastosowania analizy czynnikowej, [w:] Z. CHOJNICKI, T. CZYŻ, J. PARYSEK, W. RATAJCZAK, Badania przestrzennej struktury społeczno-ekonomicznej Polski metodami czynnikowymi, PWN, Warszawa– Poznań.
CZARNECKI A., STANNY M. (2011), Zrównoważony rozwój obszarów wiejskich Zielonych Płuc Polski. Próba analizy empirycznej, Wyd. IRWiR PAN, Warszawa
CZYŻ T. (1971), Zastosowanie metody analizy czynnikowej do badania ekonomicznej struktury regionalnej Polski, Instytut Geografii Polskiej Akademii Nauk, „Prace Geograficzne” nr 92.
CZYŻEWSKI A. (1983), Ekonomiczne podstawy procesów urbanizacji wsi w Polsce Ludowej, Akademia Ekonomiczna w Poznaniu, Poznań.
CZYŻEWSKI A. (1976), Miasta wielkopolskie w Polsce Ludowej. Ekonomiczno-demograficzne podstawy rozwoju w okresie 1946–1970, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa-Poznań.
CZYŻEWSKI A., STROŃSKA-ZIEMANN J. (2016), Obszary wiejskie w podregionie pilskim przed i po akcesji Polski do UE, Wyd. KPSW w Bydgoszczy, Bydgoszcz.
FERGUSON G., TAKANE Y. (1997), Analiza statystyczna w psychologii i pedagogice, PWN, Warszawa.
Gospodarstwa rolne w Polsce na tle gospodarstw Unii Europejskiej – wpływ WPR (2011–2014), GUS, Warszawa.
MEGGE M. (1965), Nowe dziedziny zastosowania analizy czynnikowej – sprawdzanie hipotez dotyczących rozwoju gospodarczego, BKPZK PAN, Warszawa.
OKÓŃ J. (1964), Analiza czynnikowa w psychologii, PWN, Warszawa.
PANEK T. (2009), Statystyczne metody wielowymiarowej analizy porównawczej, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa.
Powszechny Spis Rolny (PSR) 2010. Obszary wiejskie (2011), GUS, Warszawa.
Raport z wyników Powszechnego Spisu Rolnego (PSR) 1996 oraz 2002 (1997 i 2003), GUS, Warszawa.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu pilskiego na lata 2007–2015.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu chodzieskiego na lata 2011–2020.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu czarnkowsko-trzcianeckiego na lata 2011–2020.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu wągrowieckiego na lata 2011– 2020.
Systematyka i charakterystyka gospodarstw rolnych (PSR) 2002 (2003), GUS, Warszawa.
ZAKRZEWSKA M. (1994), Analiza czynnikowa w budowaniu i sprawdzaniu modeli psychologicznych, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań.
Zmiany zachodzące w gospodarstwach rolnych w latach 2002–2010 (2011), GUS, Warszawa.
Published
2017-07-21
How to Cite
CZYŻEWSKI, Andrzej; STROŃSKA-ZIEMANN, Joanna.
Determinants of changes in agriculture and rural areas in the Piła sub-region in the light of factor analysis.
Progress in Economic Sciences, [S.l.], n. 4, july 2017.
ISSN 2391-5951.
Available at: <http://pes.pwsz.pila.pl/index.php/PES/article/view/102>. Date accessed: 20 mar. 2026.
doi: https://doi.org/10.14595/PES/04/001.
Section
Articles
Articles in Progress in Economic Sciences in printed and online versions are published on the basis of Open Access principles under CC - Creative Commons Attribution. Authors are free to use texts published in the journal.